به روز رسانی: شنیده شده است با پیگیری مسئولین ایران ایر در توکیو و تهران و دستور رئیس جمهور قطع این پرواز منتفی شده است. هرچند خبر لغو این تصمیم به نسبت خبر اول بازتاب رسانه ای زیادی نداشته است، گویا فعلا تصمیم بر ادامه پرواز تهران-توکیو است که موجب خوشحالی همه می باشد.

منبع رسمی خبر ادامه پرواز: روزنامه ایران،شماره 4059 ، ششم آبان سال 87 به نقل از وزیر راه و ترابری

علت پیشنهاد امارات

در حوالی شهر توکیو بعلت محدودیت فضا، تراکم جمعیت و اعتراض شدید ساکنان محلی، اضافه کردن پرواز جدید به تنها فرودگاه بین المللی موجود ناریتا از 20 سال پیش محدود شده است. شرکتهای هوائی تازه تاسیس کشورهای حاشیه خلیج فارس مثل امارات و قطراجازه پرواز به ناریتا (توکیو) را ندارند و برای رسیدن به توکیو، مسافران این شرکت ها ناچار به استفاده از پرواز های محلی از اوساکا وناگویا هستند.

جهت رقع مشکلات موجود ودور بودن ناریتا از شهر توکیو، باند جدیدی در فرودگاه دیگر توکیو هاندا(جنوب توکیو)، جهت پرواز های منطقه ای (محلی، کره و چین) در دریا در حال احداث است و در صورت اتمام پروژه و انتقال تعدادی از پروازهای بین المللی منطقه ای از ناریتا به این فرودگاه، قاعدتا امکان پروازهای جدید برای شرکت های دیگر مثل امارات به ناریتا فراهم خواهد شد. مطابق برنامه رسمی، این باند جدید باید در سال 2011 یا 2012 افتتاح شود اما بعلت عدم تخلیه محل توسط ماهیگیران محلی و مشکلات خاص فنی پروژه ، اتمام این پروژه احتمالا چندین سال به تعویق خواهد افتاد. شرکت امارات با دانستن این مسئله و رقابت شدید برای پرواز دبی با شرکت های  محلی، پیشنهاد  خرید امتیاز ایران ایر را با قیمت قابل توجهی و معادل چند برابر سود این مسیر و شرایط به ظاهر ایده آل نموده است.  قیمت پیشنهادی باعث تعجب مسئولان ایران ایر گردیده است و این طور مطرح است که عواید آن باعث سود دهی ایران ایر خواهد شد.

چینی ها 3000سال است که تجارت می کنند

از طرف دیگر شرکت هواپیمایی جنوبی چین از چندی پیش اقدام به دایر کردن 3 پرواز هفتگی با هواپیمای 737 از شهر اورمچی به تهران کرده است.این پرواز ها که روزهای شنبه، دوشنبه و چهار شنبه انجام می شود کمی عجیب به نظر می رسند چرا که تعداد مسافران شهر کم اهمیتی مثل اورمچی تمی تواند این قدر زیاد باشد. اما واقعیت این است که این پرواز ها نه به اورومچی بلکه به پکن انجام می شود و در شهر اورمچی، هواپیما توقفی داشته،  سوخت گیری کرده وشماره پرواز آن عوض می شود. جالب توجه است که استفاده از هواپیمای مانند 737 برای این مسیر طولانی نادر است.

نکته قابل توجه دیگر ساعات این پرواز است (خروج بعد از ظهر و ورود صبح به پکن) که طوری تنظیم شده که به راحتی با حداکثر 2 ساعت معطلی بتوان به یک پرواز دوم به کل منطقه شرق آسیا رسید. در مورد ژاپن نیز، این مسیر بهترین وسریع ترین مسیر ممکن است و چه بسا زمان مسافرت، تفاوت چندانی با پرواز فعلی ایران ایر نداشته باشد. با قطع پرواز فعلی ایران ایربه ژاپن و با توجه به حجم تردد مسافر ومزیت مطلق مسیر تهران-پکن-توکیو از هرجهت، شرکت چینی توجیه کافی جهت گرفتن مجوزوتبدیل هواپیما فعلی به هواپیمائی بزرگترخواهد داشت.

فعلا شرکت چینی ار قروش گسترده بلیط درآژانس ها خودداری کرده است ولی می توان بلیط این مسیر را از وب سایت شرکت مستقیما خرید. نقاط برتری این شرکت نسبت به ایران ایردررقابت برای پرواز به منطقه شرق آسیا عبارت است از1- حقوق کم پرسنل چینی که می توان گفت کمتر از نصف حقوق همکاران ایرانی شان است. 2- به صرفه تر و نو بودن هواپیمای مورد استفاده این شرکت که تا 30% سوخت کمتر مصرف می کند. 3-ساعت نا مناسب پرواز ایران ایر به پکن ،جهت رسیدن به  یک پرواز دوم.

 ژاپنی ها همیشه در معامله با چینی ها دل نگران هستند، وقتی علتش را بپرسید می گویند ما 50 سال که داریم تجارت بین المللی می کنیم اما ینها 3000سال است که کنار جاده ابریشم تجارت می کنند معلوم است که سر چه کسی کلاه می رود. اما از قرار معلوم ایران ایر به طور ناخودآگاه به ارزانی و آسانی در حال واگذاری بازار به چینیها می باشد.

سرگردانی هموطنان و دانشجویان

راجع به جنبه های دیگر این تصمیم گفته ها و شنیده های بسیاری وجود دارد. بی شک هر ایرانی برای سفر به ژاپن، هواپیمائی ملی کشور خود را ترجیح می دهد. گفتنی است اگر از دایره انصاف خارج نشویم در چند ماه اخیر و پس از قطع پرواز کاراکاس، هما پروازهای منظم و سر وقتی در مسیر تهران-توکیو ارائه کرده و در نتیجه این عمل نیز امروزه اکثریت مطلق هموطنان مقیم ژاپن برای سفر به ایران، ایران ایر را انتخاب می کنند. در حال حاضر پرواز ایران ایر در این مسیر از سطح رزرویشن خوبی برخوردار است و علی رغم تغییر فصلی بهای بلیط، معمولا از دوهفته پیش از پرواز، ظرفیت هواپیما تکمیل می شود و مسافران جدید در لیست انتظار می مانند.

گفتنی است تخفیف دانشجوئی بلیط ایران ایر که از سالها پیش در این شرکت وجود داشته و مدتی است که با دستور دولت تبدیل به تخفیف پنجاه درصدی بای یکبار درسال تبدیل شده است نیز باعث بی رقیب بودن این پرواز در میان دانشجویان ایرانی در ژاپن شده است.   باتوجه به بعد مسافت میان ژاپن و ایران و افزایش بهای بلیط به علت افزایش قیمت سوخت، دانشجویان عمدتا توانائی پرداخت بهای بلیطهای گرانقیمت شرکتهای دیگر را نداشته و در صورت قطع این پرواز، برای سفر به وطن خود با مشکل جدی مواجه خواهند شد.

ضربه به صنعت نوپای توریسم

در نظر سنجیهای جهانی، توریستهای ژاپنی در زمره بهترین توریستهای دنیا قرار دارند. خصوصیات اخلاقی ویژه این مردمان، فرهنگ غنی و علاقه مندی آنها به ملل دارای فرهنگ و تمدن و تمکن مالی آنها و دست و دلبازی آنها در سفر عامل چنین برتری می باشد. تاکنون شرکتهای توریستی فراوانی به دلائل مختلف ایران ایر را برای انتقال توریستها بین دوکشور انتخاب کرده اند. این انتخاب نه تنها به علت راحتی و مقرون به صرفه بودن این پرواز است، بلکه جنبه فرهنگی آن نیز باید مورد توجه قرار گیرد. ایران ایر نماد ملی کشور ایران است و فرود هواپیمائی با نشان جمهوری اسلامی ایران در فرودگاه ناریتا از دیدگاه توریست ژاپنی عازم ایران، نشانگر اقتدار و استقلال ایران و وجود رابطه حسنه میان دوکشور و تبادلات فرهنگی و بازرگانی این دوکشور می باشد.

در پایان، از دید نگارنده که سالهاست مقیم کشور ژاپن و عضو جامعه علمی ایرانیان در ژاپن می باشم، بهتر است مسئولان ایران ایر از تصمیم ناگهانی برای توقف پرواز و واگذاری امتیاز به نفع کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس و رها کردن بازار به نفع چین تجدید نظر نمایند و در صورت ناچاری، کلیه جوانب را درنظر بگیرند. امتیازات موجود حاصل 34 سال تلاش مستمر در منطقه شرق آسیاست و سرمایه ملی متعلق به همه مردم این کشور می باشد. یاد مان باشد که ما هم 3000 سال است که کنار جاده ابریشم هستیم.